Samobadanie skóry krok po kroku

Samobadanie skóry to najprostsza forma profilaktyki czerniaka. Nie wymaga specjalistycznego sprzętu — wystarczy lustro, dobre oświetlenie i 15 minut raz w miesiącu. Oto jak zrobić to dokładnie.

Przygotowanie

• Dobrze oświetlone pomieszczenie — najlepiej światło dzienne lub jasna lampa
• Duże lustro (na całej figurze) + małe lustro ręczne (do trudnych miejsc)
• Telefon z J-Skin — do fotografowania znamion, które chcesz monitorować
• Ewentualnie pomoc bliskiej osoby — plecy, kark i tył ud są trudne do samodzielnego sprawdzenia

Systematyczne badanie — 7 kroków

1 Twarz i głowa

Stań przed lustrem. Sprawdź dokładnie twarz, nos, usta, uszy (przód i tył). Rozchyl włosy grzebieniem lub suszarką i obejrzyj skórę głowy sekcja po sekcji. Nie pomijaj linii włosów i karku.

2 Szyja i ramiona

Obejrzyj szyję z przodu i z boków. Użyj małego lusterka dla tyłu szyi. Sprawdź ramiona ze wszystkich stron — góra, dół, przód, tył.

3 Ręce i dłonie

Zbadaj każdy palec osobno, łącznie z przestrzeniami między palcami. Sprawdź paznokcie — ciemna smuga pod paznokciem może być objawem podpaznokciowego czerniaka. Obejrzyj dłonie i grzbiety dłoni, nadgarstki i przedramiona.

4 Tułów — przód

Sprawdź klatkę piersiową, brzuch i boki. Kobiety powinny unieść piersi i sprawdzić skórę pod nimi. Obejrzyj dokładnie okolice pępka i pachwiny.

5 Tułów — tył

Tutaj przydaje się duże lustro + małe lusterko lub pomoc drugiej osoby. Sprawdź górne i dolne plecy, linię talii i pośladki. Plecy to jedno z najczęstszych miejsc czerniaka u mężczyzn.

6 Nogi

Obejrzyj uda z przodu, z tyłu i z boków. Sprawdź kolana (przód i tył), golenie i łydki. Nie zapomnij o kostkach.

7 Stopy

Usiądź wygodnie. Sprawdź podeszwy stóp, pięte, przestrzenie między palcami i paznokcie u stóp. Czerniak podeszwowy (acral melanoma) jest częstszy u osób z ciemniejszą karnacją i łatwo go przeoczyć.

Na co zwracać uwagę

Podczas badania stosuj zasadę ABCDE (przeczytaj nasz poradnik) i szukaj:

• Nowych znamion, których wcześniej nie było
• Znamion wyraźnie różniących się od reszty (ugly duckling sign)
• Znamion, które zmieniły rozmiar, kształt lub kolor
• Ran, które nie goją się przez ponad 3 tygodnie
• Swędzących lub krwawiących zmian skórne

Jak często robić samobadanie?

Dermatolodzy zalecają samobadanie raz w miesiącu. To wystarczająco często, by zauważać nowe znamiona i zmiany. Fotografuj podejrzane lub monitorowane znamiona co 3-6 miesięcy (więcej w osobnym artykule).

Samobadanie nie zastępuje wizyty u dermatologa. Jeśli masz podwyższone ryzyko, badaj się dermatoskopowo przynajmniej raz w roku.